Kun je in oktober nog bloemen zaaien voor bijen en vlinders?
De dagen worden korter, de temperatuur daalt en misschien heb je de tuinspullen al bijna opgeborgen. Maar betekent oktober ook dat het te laat is om bloemen te zaaien?
Nee. Ook in oktober kun je nog zaaien. Alleen werkt zaaien in het najaar anders dan in het voorjaar of de zomer. Sommige zaden kunnen nog ontkiemen, terwijl andere wachten tot de omstandigheden in het voorjaar weer gunstiger worden. Voor bepaalde soorten is zo'n koude periode zelfs onderdeel van hun natuurlijke kiemproces.
Je kunt in oktober dus nog steeds iets doen voor meer bloemen, biodiversiteit en voedsel voor onder andere bijen en vlinders. Alleen vraagt het wat meer geduld.
Kun je Blossombs in oktober nog zaaien?
Ja, dat kan!
Bij Blossombs adviseren we meestal om tussen maart en september te zaaien. Dat heeft vooral te maken met de ervaring die je als zaaier hebt. In die periode zijn de omstandigheden doorgaans gunstiger en kun je onder goede omstandigheden ongeveer acht weken na het zaaien de eerste bloemen verwachten.
In oktober werkt dat anders.
Door lagere temperaturen, minder zonlicht en kortere dagen zal niet ieder zaadje meteen ontkiemen. Een deel kan gedurende de herfst en winter in of op de bodem blijven liggen en pas gaan kiemen wanneer temperatuur, vocht en licht weer geschikt zijn.
Dat is helemaal niet zo vreemd. In de natuur laten veel planten hun zaden juist in de nazomer en herfst vallen. Voor allerlei wilde bloemsoorten is het najaar dan ook een heel normaal zaaimoment. Voor inheemse bloemenmengsels wordt het najaar zelfs vaak als natuurlijke zaaitijd genoemd.
Wat gebeurt er met de zaden in een Blossomb?
Een Blossomb bevat verschillende bloemzaden. Die soorten reageren niet allemaal hetzelfde op temperatuur en kou.
In onze Original mix zitten bijvoorbeeld grote klaproos, korenbloem, duizendblad, gewone margriet, wilde chicorei, rode en witte klaver, echte kamille, phacelia en smalle weegbree. Een deel van deze soorten kan prima met najaarszaai omgaan en sommige zaden profiteren van een koude periode voordat ze ontkiemen.
Dat betekent ook dat niet alles tegelijk hoeft op te komen. Verschillende soorten kunnen op verschillende momenten reageren op hun omgeving.
Waarom adviseren we dan vooral maart tot en met september?
Omdat je dan meestal sneller resultaat ziet.
Zaai je bijvoorbeeld in mei of juni, dan kunnen de zaden onder gunstige omstandigheden vrij snel ontkiemen en heb je kans dat je ongeveer acht weken later al bloemen ziet. Dat maakt zaaien natuurlijk extra leuk: je ziet binnen hetzelfde seizoen wat er gebeurt.
Zaai je in oktober, dan zaai je voor een deel voor later.
Er is nog een praktisch verschil. Blossombs die gedurende de herfst en winter buiten liggen, worden langere tijd blootgesteld aan regen, kou én dieren. We horen wel eens dat vogels of muizen een Blossomb ontdekken en ermee vandoor gaan.
Dat betekent niet dat najaarszaai geen zin heeft. Wel wordt het resultaat iets minder voorspelbaar.
Daarom zouden we het zo samenvatten:
Blossombs zaaien in oktober kan. Verwacht alleen niet binnen acht weken bloemen. Een deel van de zaden kan wachten tot het voorjaar en doordat ze langer buiten liggen, is er meer kans dat vogels of kleine zoogdieren ze vinden.
Wil je vooral snel zien wat er uit je Blossombs groeit? Dan blijft zaaien van maart tot en met september ons handigste advies.
Welke bloemen kun je in oktober nog zaaien?
Oktober is dus juist een interessant moment als je een stukje tuin of grond bloemrijker wilt maken. Kies dan bij voorkeur zaden of een inheems bloemenmengsel dat geschikt is voor najaarszaai. Niet ieder mengsel is namelijk hetzelfde. Bodemsoort, vochtigheid en de hoeveelheid zon bepalen mede welke planten zich ergens thuis voelen.
Bij veel wilde planten vallen zaden van nature in de nazomer en herfst op de grond. Daarna krijgen ze gedurende de winter te maken met kou en vocht. Sommige zaden blijven vervolgens rustig liggen totdat de omstandigheden goed genoeg zijn om te kiemen.
Wil je een bloemenmengsel in oktober zaaien? Controleer daarom altijd de aanwijzingen van het specifieke mengsel. En zaai liever niet wanneer de bodem bevroren, extreem nat of langdurig verzadigd is.
Plant in oktober ook biologische bloembollen
Voor bloemen in het vroege voorjaar hoef je niet alleen te zaaien.
Oktober is ook een goed moment om voorjaarsbloeiende bloembollen te planten. Juist vroege bloeiers kunnen interessant zijn voor insecten, omdat er vroeg in het jaar nog relatief weinig andere bloemen beschikbaar zijn.
De Vlinderstichting adviseert bloembollen in het najaar te planten en benadrukt daarbij het belang van biologisch geteelde bollen.
Hoe herken je biologische bloembollen?
Kijk goed naar de verpakking. Termen als natuurlijk, groen, duurzaam of bijvriendelijk betekenen niet automatisch dat een bloembol biologisch is geteeld.
Zoek daarom specifiek naar de aanduiding biologisch. In Nederland controleert Skal Biocontrole of biologische bedrijven volgens de Europese biologische regels werken. Op biologische producten kun je onder andere de controlecode NL-BIO-01 tegenkomen, samen met het bekende groene blaadje van sterretjes: het Europese biologo. Onderaan onze website zie je een voorbeeld van dit logo van de certificering.
Zo weet je beter dat je kiest voor bloembollen die daadwerkelijk biologisch zijn geteeld.
Staan er nog bloemen? Maai er dan omheen
In oktober hoef je niet alleen te kijken naar wat volgend jaar gaat groeien. Kijk vooral ook naar wat er nu nog bloeit.
Op zachte herfstdagen kunnen bijen, hommels, vlinders en andere insecten nog steeds actief zijn. Bloemen die nog nectar of stuifmeel leveren, kunnen daarom nog waarde hebben.
Moet het gras of een berm toch gemaaid worden? Dan hoeft niet automatisch alles tegelijk weg.
Gefaseerd maaien betekent dat je een deel maait en andere stukken laat staan. Je kunt ook heel praktisch rondom plekken maaien waar nog bloemen staan.
Misschien heb je dat weleens langs een berm gezien: het hoge gras eromheen is gemaaid of platgelegd, terwijl een gedeelte met bloeiende planten bewust blijft staan. Dat kan er wat minder strak uitzien, maar voor insecten blijft er zo nog voedsel en beschutting beschikbaar.
Ook in een tuin kun je dat eenvoudig toepassen. Maak bijvoorbeeld een pad kort, maar laat een hoek met bloemen, stengels en andere vegetatie nog even met rust. De Vlinderstichting adviseert bij gefaseerd maaibeheer bewust delen van de vegetatie ongemaaid te laten.
Dus: wat kun je in oktober nog doen voor bijen en vlinders?
Meer dan je misschien in eerste instantie dacht.
Je kunt Blossombs nog zaaien, zolang je begrijpt dat het resultaat waarschijnlijk pas veel later zichtbaar wordt of er eventueel een diertje heel blij mee vandoor gaat. Je kunt geschikte wilde bloemenzaden en inheemse mengsels zaaien, biologische voorjaarsbollen planten en bloemen die nu nog staan zoveel mogelijk laten staan.
Oktober is dus niet simpelweg het einde van het bloemenseizoen.
Onder de grond, tussen zaden en in planten gebeurt juist van alles ter voorbereiding op de volgende seizoenen. Wat je vandaag zaait of plant, zal pas maanden later zichtbaar worden.
En misschien is dat juist wel het mooie van zaaien in de herfst: je doet nu iets kleins waar de natuur je later heel dankbaar voor is!
Wil je alvast bloemen zaaien voor volgend seizoen?
veelgestelde vragen
Kan ik Blossombs in oktober zaaien?
Ja. Blossombs kunnen ook in oktober worden gezaaid. Houd er alleen rekening mee dat je waarschijnlijk niet binnen ongeveer acht weken bloemen zult zien. Een deel van de zaden kan wachten tot het voorjaar. Daarom adviseren we maart tot en met september wanneer je sneller resultaat wilt zien.
Waarom zaai je sommige wilde bloemen in het najaar?
Veel planten laten hun zaden van nature in de nazomer en herfst vallen. Sommige zaden kunnen goed tegen een koude periode of hebben die periode nodig voordat ze ontkiemen. Najaarszaai sluit daarom bij verschillende wilde bloemsoorten goed aan op hun natuurlijke levenscyclus.
Wat kan ik in oktober doen voor bijen en vlinders?
Je kunt geschikte wilde bloemen zaaien, biologische voorjaarsbollen planten en bloemen die nog bloeien zoveel mogelijk laten staan. Moet je maaien, maai dan bijvoorbeeld rondom bloeiende plekken of laat bewust een deel van de vegetatie staan.
